Nachttrein naar Lissabon,

Pascal Mercier (pseudoniem voor Peter Bieri, Zwitsers filosoof)

en

Gaan, ging, gegaan van

Jenny Erpenbeck

Duitstalige auteurs die ons verder laten kijken

Pascal Mercier en Jenny Erpenbeck

Door

  Dr. Rogier van der Wal

Data

  27 oktober 2021
Tijd   14.30 - 16.30 uur
Plaats

  Walkartcentrum, Kerkweg 19, Zeist

Opgave bij

  Ineke Krediet, tel: 030-6923828 of

  via de contactpagina

Kosten

  € 5,00 voor leden en vrienden van de Walkartgemeenschap;
  € 8,00 voor anderen.
  Koffie of thee worden u aangeboden door de Walkartgemeenschap

Komend jaar wil ik het thema ‘verder kijken’ belichten vanuit de hedendaagse Duitstalige literatuur. Daarbij staan een viertal auteurs centraal, twee dames en twee heren, die ook buiten Duitsland hun lezers gevonden hebben. Ik zoom in op hun meest bekende werken. Deels zijn deze romans ook verfilmd, wat de mogelijkheid opent om daar een deel van te laten zien.

 

De eerste middag op 27 oktober zal het gaan om Nachttrein naar Lissabon van Pascal Mercier uit 2004.
Van deze roman over een docent klassieke talen die op een dag zomaar uit een les en in de trein stapt en naar Portugal vertrekt, zijn wereldwijd miljoenen exemplaren verkocht. Ik ga in op de schrijver Pascal Mercier, een pseudoniem van de Zwitserse filosoof Peter Bieri (*1944) en bespreek ook kort enkele van zijn andere werken.

Zo gaat zijn eerste roman Perlmann’s zwijgen over een geleerde die op een besloten wetenschappelijke conferentie de hoofdrol zou moeten spelen, maar tijdens de conferentie de confronterende ontdekking doet dat hij eigenlijk niets te zeggen heeft. Vorig jaar verscheen na lange tijd weer een nieuwe roman van Mercier, Het gewicht van de woorden, over een oudere vertaler die als hij ernstig ziek wordt op zijn leven terugblikt. Nachttrein naar Lissabon is in 2013 verfilmd. Interessant is ook de vergelijking van deze romans met het populair-wetenschappelijke werk van Bieri, dat deels ook in het Nederlands is vertaald en dat gaat over de vrije wil en de ruimte die we als mensen hebben om ons leven zelf in te richten.

 

Bij Nachttrein naar Lissabon zie ik een opvallende overeenkomst met de thematiek van de roman Gaan, ging, gegaan uit 2015 van de Duitse schrijfster Jenny Erpenbeck (*1967). Daarin trekt een gepensioneerde docent klassieke talen zich het lot aan van een groep asielzoekers in zijn omgeving en gaat hen taallessen geven. Ook hier neemt het leven van de hoofdpersoon een onverwachte wending. In de gesprekken komen tijdloze thema’s aan bod als tijd, verlies, vriendschap en grenzen.

 

 

 

 

Dr Rogier van der Wal is classicus, filosoof, bestuurskundige en werkzaam bij Platform3, kennis- en netwerkorganisatie in Den Haag.